Chuyên mục - Trao đổi Nghiệp vụ thư viện
10 năm ứng dụng khung phân loại thập tiến Dewey tại Thư viện tỉnh Vĩnh Long

Năm 2007, thực hiện sự chỉ đạo của Thư Viện Quốc Gia Việt Nam, Thư viện tỉnh Vĩnh Long đã áp dụng các chuẩn nghiệp vụ như: Phân loại DDC ấn bản 14, biên mục máy theo Marc21 và AACR2 đối với việc xử lý kỹ thuật tài liệu. Phân loại tài liệu là một trong những khâu quan trọng trong quá trình xử lý nội dung tài liệu. Người cán bộ thư viện sẽ định một ký hiệu cho nội dung tài liệu sau khi định xong chủ đề của tài liệu đó. Một kí hiệu phân loại có thể dùng để xếp kho đối với công tác phục vụ bạn đọc. Và trong quá trình phân loại tài liệu, cán bộ phân loại sẽ chọn kí hiệu trong một khung phân loại để sử dụng.

- Mục tiêu của việc áp dụng các chuẩn nghiệp vụ này nhằm để tiến kịp sự phát triển cùng các nước trên thế giới. Trong đó, việc áp dụng khung phân loại DDC ấn bản 14 là khung phân loại mới nên chúng tôi còn gặp rất nhiều bỡ ngỡ trong khung phân loại này. Khung phân loại thập tiến Dewey (Dewey decimal classification) viết tắt là DDC ra đời do nhà Thư viện học người Mỹ Mevil Dewey (1851 – 1931) đã thực hiện ý tưởng của mình là dùng 10 chữ số Ả Rập từ 0 – 9 để sắp xếp toàn bộ tri thức nhân loại thể hiện trên các ấn phẩm và được xây dựng theo nguyên tắc thập tiến. Thư viện tỉnh Vĩnh Long đã tiến hành áp dụng khung phân loại này theo sự chỉ đạo của Thư Viện Quốc Gia Việt Nam vào tháng 4 năm 2007, bước đầu chúng tôi còn gặp nhiều khó khăn do mới chuyển từ khung phân loại 19 dãy sang khung phân loại này nên chưa quen với các ký hiệu và cách ghép, chỉ dẫn giữa bảng chính và bảng phụ còn phức tạp. Như ghép giữa bảng chính và bảng 1 không đồng bộ, vì khi thì ký hiệu bảng 1 lúc có một số 0, lúc thì quy định hai số 0, lúc không có số 0 nào.   Bảng chính ghép với bảng 2 phải thông qua ký hiệu 09 từ bảng 1 nhưng ở một vài mục lại hướng dẫn ghép trực tiếp vào bảng 2 như ở mục 340: Pháp luật.

- Ở mục văn học,  không có ký hiệu Văn học Irắc.

- Văn học một số nước châu Á khung phân loại không hướng dẫn ghép thể loại, Ví dụ như: Văn học các nước Trung Quốc, Nhật Bản, Triều Tiên chỉ có ký hiệu chính mà thôi. Khung phân loại này không có ký hiệu liên quan nên đôi khi chưa phản ánh đầy đủ nội dung của quyển sách.

- Thư viện tỉnh Vĩnh Long cũng đã tham dự các lớp tập huấn ở cơ quan và Trung tâm học liệu Cần Thơ do các giảng viên ở nơi đây và giáo sư Patricia G. Oyler ở đại học Simon Hoa Kỳ tận tình hướng dẫn cùng sự hướng dẫn phân loại của Thư Viện Quốc Gia Việt Nam về khung phân loại này đã giúp chúng tôi ngày càng hiểu rõ hơn về khung phân loại DDC ấn bản 14.

- Trong thời đại ngày nay do sự tiến bộ vượt bậc của khoa học công nghệ cùng với nhiều lĩnh vực, nhiều ngành ngày càng xuất hiện và phát triển thì sự lựa chọn khung phân loại thập tiến Dewey (DDC) là hữu hiệu hơn cả, bởi vì DDC linh hoạt và thường xuyên cập nhật. Thư viện Vĩnh Long đã thực hiện hiệu quả trong việc Phân loại phiên ngang các ký hiệu phân loại từ khung phân loại 19 dãy sang khung phân loại DDC 14. Công việc xây dựng bảng đối chiếu này không đơn giản đòi hỏi tư duy, kinh nghiệm trong công tác phân loại, nhóm thực hiện chia ra mỗi người một số môn ngành khoa học. Sau đó từ ký hiệu phân loại của bảng chính khung 19 dãy, chúng tôi sử dụng cách tra chủ đề từ bảng chỉ mục quan hệ của khung DDC14 để tìm đến ký hiệu phân loại tương thích với khung 19 dãy, việc làm này đã giúp cho các cán bộ của phòng nghiệp vụ nhận dạng ký hiệu nhanh chóng trong công tác hồi cố sách phòng tra cứu, phòng địa chí.

- Để giải quyết vấn đề đôi khi khung phân loại DDC ấn bản rút gọn 14 không thể phản ánh đầy đủ, chi tiết nội dung của cuốn sách thì việc xuất hiện DDC ấn bản đầy đủ 23 bằng tiếng Việt là một nhu cầu cần thiết cho cán bộ làm công tác phân loại. Tháng 10 năm 2014, Thư viện Quốc gia đã tổ chức tập huấn cho cán bộ làm công tác phân loại đối với các Thư viện ở khu vực đồng bằng sông Cửu Long và chỉ đạo triển khai thực hiện về khung phân loại DDC ấn bản đầy đủ 23 bằng tiếng Việt .

Thư viện tỉnh Vĩnh Long (nơi tôi công tác) theo sự chỉ đạo của Thư viện Quốc gia,  đã tiến hành thực hiện phân loại theo khung phân loại DDC ấn bản đầy đủ 23. Trong quá trình xử lý phân loại chuyển từ khung phân loại DDC ấn bản 14 rút gọn sang khung phân loại DDC ấn bản 23 đầy đủ, tôi nhận thấy hai khung phân loại này có những điểm khác nhau như sau:

- Khung phân loại DDC 23 là ấn bản đầy đủ và nhiều tập hơn DDC14 ấn bản rút gọn, DDC 23 bao gồm 4 tập:

+ Tập 1: Hướng dẫn bảng phụ

+ Tập 2: Bảng chính từ 000 – 599

+ Tập 3: Bảng chính từ 600 – 999

+Tập 4: Bảng chỉ mục quan hệ

Đồng thời có kèm theo quyển hướng dẫn: Khung phân loại thập tiến Dewey nguyên tắc và ứng dụng.

- Bảng 3 của Bảng phụ ở DDC 23 ấn bản đầy đủ chi tiết hơn Bảng 3 của Bảng phụ ở DDC 14 ấn bản rút gọn, vì DDC 23 đầy đủ có thêm: Bảng 3A, 3B, 3C.

- Khung phân loại DDC23 ấn bản đầy đủ với cách ghép phức tạp và ký hiệu dài, đồng thời thể hiện đầy đủ nội dung hơn khung phân loại DDC14 ấn bản rút gọn.

- Các khâu nghiệp vụ trong Thư viện là một bộ phận vô cùng quan trọng để Thư viện tồn tại và phát triển. Trong đó, công tác phân loại là khâu không thể thiếu trong dây chuyền xử lý tài liệu để đem ra phục vụ bạn đọc. 10 năm (2007- 2017) khoảng thời gian không dài, để tôi nổ lực ngày càng hoàn thiện và bổ sung kiến thức về khung phân loại DDC nói riêng và công tác nghiệp vụ nói chung nhằm đạt hiệu quả cao trong công việc. Trong thời đại hội nhập quốc tế như ngày nay, việc áp dụng các chuẩn nghiệp vụ trong hoạt động thư viện trong đó có DDC là điều cần thiết để chia sẻ nguồn lực thông tin và tiến kịp với các thư viện trong nước và Quốc tế trong đó có Hoa Kỳ - nơi cội nguồn của khung phân loại này.

                                                                                                Cúc Hương

Quay lại In bài viết

Các tin liên quan

Tin mới đăng

Liên kết website

Thông tin truy cập

Đang xem: 49
Hôm nay: 746
Hôm qua: 2259
Trong tuần: 8877
Trong tháng: 23096
Tất cả: 4482887